ก.อุตสาหกรรมขยับ ร่วมแก้น้ำเสียคลองแสนแสบ ด้วย “3 กิจกรรมใหม่”

“คุม 62 โรงงานเล็ก-ติดตั้ง 2 ระบบบำบัดน้ำเสียชุมชน-แจก 1,500 เครื่องดักจับไขมันให้ชุมชนสองฝั่งคลองแสนแสบ” กระทรวงอุตสาหกรรมเผยรายละเอียด 3 กิจกรรมร่วมจัดการน้ำเสียคลองแสนแสบ

เผยดำเนินการภายใต้โครงการพิเศษ นำร่องใน 10 คลอง และแม่น้ำสายหลักทั่วประเทศ และเอกชนสนับสนุนนวัตกรรม “ระบบบำบัดน้ำเสีย – ถังดักจับไขมัน DIY”

ทั้งนี้ ไม่รวมกับการดำเนินตาม 69 โครงการหลักภายใต้งบประมาณ 8 หมื่นล้าน สำหรับการแก้ปัญหาน้ำเสียและฟื้นฟูคลองแสนแสบ 11 ปี ที่ครม. มีมติอนุมัติเมื่อ 14 ธันวาคม 2564 ที่ผ่านมา

(ภาพ : เอสซีจี)

ภายใต้โครงการพิเศษ

“กระทรวงอุตสาหกรรมได้รับมอบหมายจากศูนย์อำนวยการใหญ่จิตอาสาพระราชทาน (ศอญ.จอส.) ให้ร่วมบูรณาการพัฒนาคุณภาพน้ำในคลองเปรมประชากร และคลองแสนแสบตั้งแต่เดือนมกราคมที่ผ่านมา เพื่อเทิดพระเกียรติเนื่องในโอกาสวันเฉลิมพระชนมพรรษา พระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 10) 

กระทรวงฯ จึงได้จับมือ กทม. เอสซีจี จัดทำโครงการ “จิตอาสาพัฒนาคลองแสนแสบ ติดตั้งระบบบำบัดน้ำเสียชุมชน ที่ชุมชนกมาลุลอิสลาม” เพื่อเฉลิมพระเกียรติฯ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว เนื่องในโอกาสวันเฉลิมพระชนมพรรษา พระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว ณ ชุมชนกมาลุลอิสลาม เขตคลองสามวา” กอบชัย สังสิทธิสวัสดิ์ ปลัดกระทรวงอุตสาหกรรม เปิดเผย

ชัชชาติ สิทธิพันธุ์ ผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร กอบชัย สังสิทธิสวัสดิ์ ปลัดกระทรวงอุตสาหกรรม และยุทธนา เจียมตระการ ผู้ช่วยผู้จัดการใหญ่-การบริหารกลาง เอสซีจี ตามลำดับ (ภาพ : เอสซีจี)

3 กิจกรรม จัดการน้ำเสียคลองแสนแสบ

“ในการดำเนินการนำร่องที่คลองแสนแสบ ได้ร่วมกันจัดทำ 3 กิจกรรม ได้แก่  

  1. การร่วมตรวจกำกับดูแลโรงงานจำพวกที่ 2  จำนวน 62 แห่ง ดำเนินการเสร็จสิ้นแล้วเมื่อเดือนเมษายน 2565 ซึ่งกระทรวงฯ พร้อมสนับสนุนเป็นพี่เลี้ยงให้เจ้าหน้าที่ กทม. ในการให้ความรู้ การตรวจกำกับในเชิงแนะนำและการดำเนินคดีหากพบสถานประกอบการ กระทำผิดกฎหมาย รวมทั้งจัดทำคู่มือการกำกับดูแลสิ่งแวดล้อมและความปลอดภัย ทั้งทางเอกสารและอิเล็กทรอนิกส์ เพื่อเป็นแนวทางแก่ผู้ปฏิบัติงานต่อไป 
  2. การติดตั้งและใช้งานระบบบำบัดน้ำเสียชุมชน ณ สถานที่จริง (Onsite)  โดยกระทรวงฯ ร่วมกับ เอสซีจี ดำเนินการจัดสร้างระบบฯ ณ ศูนย์พัฒนาเด็กเล็กก่อนวัยเรียน ชุมชนกมาลุลอิสลาม ซึ่งจะช่วยลดการระบายน้ำเสียของชุมชนลงคลองแสนแสบตั้งแต่ต้นทางได้อย่างมีประสิทธิภาพ และ 
  3. การผลิตถังดักไขมัน 1,500 ถัง  เพื่อนำไปติดตั้งแก่บ้านเรือนและชุมชนริมคลองแสนแสบและคลองสาขา ในพื้นที่ 21 เขต ปัจจุบัน กระทรวงฯ ได้ส่งมอบถังดักไขมันแล้ว 1,122 ถัง ซึ่งจะส่งมอบครบถ้วนภายในเดือนนี้” กอบชัย กล่าว

ทั้งนี้ตามกฏหมายโรงงาน “โรงงานจำพวกที่ 2” หมายถึงโรงงานที่ใช้เครื่องจักรเกิน 20 แรงม้า แต่ไม่เกิน 50 แรงม้า อาจก่อปัญหามลพาหรือเหตุเดือดร้อนรำคาญเล็กน้อยแก้ไขปรับปรุงได้ไม่ยาก เช่น การขุดลอกกรวด ทราย ดิน การลำเลียงหิน กรวด/ทราย/ดิน ด้วยสายพานลำเลียงโรงงานผลิตน้ำดื่ม ไอศกรีม โรงผลิตน้ำแข็งใช้เครื่องจักร ไม่เกิน 50 แรงม้า ซึ่งผู้ผลิตไม่ต้องขออนุญาต แต่ต้องแจ้งให้พนักงานเจ้าหน้าที่ทราบก่อนทำงาน แต่ห้ามรับเหมาก่อสร้างโรงงานในบางพื้นที่ ต้องปฏิบัติให้ถูกต้องตามหลักเกณฑ์ที่กำหนดในกฎกระทรวงฯ และประกาศกระทรวงฯ รวมทั้งออกแบบก่อสร้าง และเสียค่าธรรมเนียมรายปี รายละเอียดเพิ่มเติม

(ภาพ : กรมโรงงานอุตสาหกรรม)

นำร่อง 10 คลอง และแม่น้ำสายหลักทั่วประเทศ

“กระทรวงฯ ได้สนองพระบรมราโชบายเรื่องจิตอาสามาสู่การปฏิบัติด้วยการร่วมพัฒนาคุณภาพน้ำ ในแม่น้ำและลำคลองสายสำคัญของประเทศ เพื่อแก้ปัญหาน้ำเสีย ทั้งจากภาคอุตสาหกรรมและภาคครัวเรือน ซึ่ง

นอกจากโครงการจิตอาสาพัฒนาคลองแสนแสบแล้ว ในปีนี้ กระทรวงฯ ได้ดำเนินการใน 10 คลองและแม่น้ำสายหลักทั่วประเทศ เพื่อเฉลิมพระเกียรติฯ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว โดยกิจกรรมส่งมอบพื้นที่เพื่อจัดสร้างระบบบำบัดน้ำเสียชุมชน และการส่งมอบถังดักไขมันในวันนี้ ได้รับความร่วมมือในการดำเนินงานจากทุกภาคส่วนที่เกี่ยวข้อง สิ่งเหล่านี้จะไม่สามารถเกิดขึ้นได้เลย หากปราศจากพลังความสามัคคีของทุกฝ่าย” ปลัดกระทรวงอุตสาหกรรม กล่าว 

แบบจำลองนวัตกรรมระบบบำบัดน้ำเสียไซโคลนิก และถังดักไขมัน นวัตกรรมแบบดีไอวาย พัฒนาโดยเอสซีจีพี (ภาพ : เอสซีจี)

เอกชนสนับสนุน “ระบบบำบัดน้ำเสีย – ถังดักจับไขมัน DIY”

“เอสซีจี มีความมุ่งมั่นร่วมมือกับทุกภาคส่วนในการดูแลสิ่งแวดล้อมและสังคม ตามแนวทาง ESG 4 Plus (มุ่ง Net Zero – Go Green – Lean เหลื่อมล้ำ – ย้ำร่วมมือ ภายใต้ความเชื่อมั่น โปร่งใส) และรู้สึกยินดีเป็นอย่างยิ่งที่ได้ผนึกกำลังกับกระทรวงอุตสาหกรรม ในโครงการ “จิตอาสาพัฒนาคลองแสนแสบ ติดตั้งระบบบำบัดน้ำเสียชุมชน ที่ชุมชนกมาลุลอิสลาม” เฉลิมพระเกียรติฯ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว เพื่อร่วมนำนวัตกรรมมาแก้ไขปัญหาน้ำเสียในลำน้ำสาธารณะและลุ่มน้ำสายหลักของประเทศ  ซึ่งส่งผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม ตลอดจนคุณภาพชีวิตของชุมชนเมืองที่อาศัยอยู่ติดกับลำน้ำสาธารณะ

สำหรับโครงการนี้ เอสซีจีได้สนับสนุน นวัตกรรมระบบบำบัดน้ำเสียไซโคลนิก (Zyclonic) พัฒนาโดย เอสซีจี เคมิคอลส์ หรือ เอสซีจีซี (SCGC) ซึ่งเป็นนวัตกรรมขจัดของเสีย ฆ่าเชื้อโรคในน้ำจากห้องน้ำและครัวเรือน ด้วยกระบวนการชีวภาพและเคมีไฟฟ้า ติดตั้งและบำรุงรักษาง่าย ซึ่งจะช่วยบำบัดน้ำเสียจนได้น้ำที่ปราศจากสีและกลิ่น สามารถนำกลับมาใช้ซ้ำได้ เช่น รดน้ำต้นไม้ ทำความสะอาดพื้นที่ส่วนกลาง เป็นต้น อีกทั้งยังช่วยลดการแพร่กระจายเชื้อโรค 

โดยจะติดตั้งนวัตกรรมดังกล่าว จำนวน 2 ชุด ซึ่งถังบำบัดน้ำเสีย 1 ชุด จะสามารถบำบัดน้ำเสียได้ถึง 1,000 ลิตรต่อวัน ตอบโจทย์การใช้งานที่ศูนย์พัฒนาเด็กเล็กก่อนวัยเรียนชุมชนกมาลุลอิสลาม 

นอกจากนี้ เอสซีจีพี ยังได้ร่วมสนับสนุน ถังดักไขมัน นวัตกรรมแบบดีไอวาย ที่เอสซีจีพีพัฒนาขึ้น โดยทำจากวัสดุที่หาซื้อได้ทั่วไป ประกอบง่าย ราคาประหยัด เพื่อใช้กรองเศษอาหารและช่วยแยกไขมันออกจากน้ำก่อนปล่อยน้ำทิ้งสู่ท่อระบายน้ำ ช่วยเสริมสร้างสุขอนามัยให้ชุมชนน่าอยู่มากยิ่งขึ้น” ยุทธนา เจียมตระการ ผู้ช่วยผู้จัดการใหญ่-การบริหารกลาง เอสซีจี กล่าว

(ภาพ : posttoday.com)

8 หมื่นล้าน – 11 ปี – คลองแสนแสบใสสวย ?

ล่าสุด ที่ประขุมคณะรัฐมนตรีเมื่อวันที่ 14 ธันวาคม 2564 มีมติอนุมัติงบประมาณ 82,563 ล้านบาทในการฟื้นฟูคลองแสนแสบ เป็นระยะเวลา 11 ปี ตั้งแต่ปี 2564-2574  รวมทั้งสิ้น 84 โครงการ ดำเนินการ 3 ระยะ คือ1.ระยะเร่งด่วน (พ.ศ. 2564) 2.ระยะกลาง ( พ.ศ.2565-2570) 3.ระยะยาว (พ.ศ. 2571 -2574)

“คลองแสนแสบเชื่อมแม่น้ำเจ้าพระยาและแม่น้ำบางปะกง ยาว 72 กิโลเมตร ผ่าน 21 เขตของกทม. มีคลองย่อยกว่า 100 คลอง สร้างตั้งแต่สมัยรัชการที่ 3 (พ.ศ.2380) อายุคลองกว่า 180 ปี ส่วนหนึ่งของแม่น้ำใช้เพื่อการขนส่งสาธารณะ

ปัจจุบันเป็นคลองมีน้ำสีดำ มีน้ำเน่าเหม็น สาเหตุน้ำเสียเกิดจาก 3 กิจกรรมหลัก คือ กิจกรรมจากครัวเรือนหรือชุมชนที่มีบริเวณติดคลองแสนแสบและคลองสาขา (ร้อยละ 70) กิจกรรมโรงงาน สถานประกอบการต่าง ๆ (ร้อยละ 29) และ กิจกรรมการเดินเรือและการสะสมของตะกอนท้องคลอง (ร้อยละ 1) 

ในปี 2563ปริมาณน้ำเสียที่เกิดขึ้นทั้งหมดในพื้นที่ที่คาดว่าจะระบายลงคลองแสนแสบโดยไม่ผ่านการบำบัด อยู่ที่  807,672ลูกบาศก์เมตรต่อวัน คิดเป็นค่าความสกปรกในรูปบีโอดีที่เกิดขึ้น (BOD loading)* เท่ากับ 64,614 กิโลกรัมต่อวัน

ในการฟื้นฟูคลองแสนแสบ ครม. ได้มอบหมายให้ 8 หน่วยงาน (กรุงเทพมหานคร กรมโรงงานอุตสาหกรรม องค์การจัดการน้ำเสีย กรมควบคุมมลพิษ กรมเจ้าท่า กรมชลประทาน กรมส่งเสริมคุณภาพสิ่งแวดล้อม และจังหวัดฉะเชิงเทรา) ร่วมกันดำเนิน 5 ชุดโดรงการ รายละเอียดดังนี้

  1. โครงการเสริมสร้างความปลอดภัยการสัญจรทางน้ำของประชาชน 10 โครงการ 
  2. โครงการปรับปรุงสภาพภูมิทัศน์บริเวณคลองแสนแสบ 14 โครงการ 
  3. โครงการแก้ไขปัญหามลภาวะและคุณภาพน้ำในคลองแสนแสบ 44 โครงการ 
  4. โครงการป้องกันปราบปราม การบุกรุกทำลายทรัพยากรในคลองแสนแสบ 1 โครงการ
  5. โครงการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำในคลองแสนแสบ 15 โครงการ” เนื้อหาส่วนหนึ่งของมติครม.14 ธันวาคม 2564 ระบุ